Ferienhaus Masuren poleca – poznaj historię Iławy i jej zabytki (część 2)

W skrócie (TL;DR)

• Iława nad Jeziorakiem ma zabytki, które przetrwały wojenne zniszczenia i dziś warto je zobaczyć na spacerze po mieście.
• W tej części poznasz m.in. kinoteatr, XVIII-wieczne rzeźby oraz neogotycką szkołę.
• Po drodze warto wstąpić do Informacji Turystycznej w ratuszu i dopytać o bieżące atrakcje.
• Na koniec: Tawerna Kaper – jeden z najlepiej zachowanych zabytków w Iławie.

Spis treści

• Zajrzyjcie do biura Informacji Turystycznej
• Kinoteatr
• Tawerna Kaper
• Rzeźby
• Szkoła neogotycka
• Cerkiew Bizantyjsko-Ukraińska
• Pozostałe zabytki
• FAQ
• Podsumowanie
• Komentarz autora
• O autorze
• Źródła

Kontynuujemy publikację artykułów dotyczących miasta położonego dosłownie 15 kilometrów od Ferienhaus Masuren w Szwarcenowie. Mowa o Iławie, która jest ważnym ośrodkiem turystycznym, aczkolwiek jej historia też jest bardzo ciekawa.

Niestety, położona nad południowym brzegiem Jezioraka (najdłuższe jezioro w Polsce – 28 km) Iława tuż pod koniec II wojny światowej doznała wielu zniszczeń ze strony Armii Czerwonej. Mnóstwo budynków, które dziś uchodziłyby za zabytki miasta nad Jeziorakiem, zostało doszczętnie zniszczonych. Na całe szczęście – „kilka” z nich przetrwało wojenną zawieruchę.

W pierwszej części publikacji na temat zabytków Iławy przybliżyliśmy te najważniejsze i największe jednocześnie obiekty – ratusz i kościół wraz z murami miejskimi. Czytajcie tu:
Ferienhaus Masuren poleca – poznaj historię Iławy i jej zabytki (część 1) (link aktywny: https://domwypoczynkowymazury.pl/ferienhaus-masuren-poleca-poznaj-historie-ilawy-i-jej-zabytki-czesc-1/)

Zajrzyjcie do biura Informacji Turystycznej

Przy okazji polecamy miejsce, w którym możemy dowiedzieć się wielu szczegółów dotyczących Iławy, dopytać o atrakcje itd. Mowa o Informacji Turystycznej, która mieści się w budynku ratusza (zachodnie skrzydło, wejście od frontu).

A teraz przechodzimy do prezentowania drugiej partii zabytków Iławy. Ich opis pochodzi z oficjalnej strony internetowej Urzędu Miasta w Iławie https://miastoilawa.pl/.

Kinoteatr

Bryła budynku usytuowana jest na planie prostokąta z dobudówką od strony jeziora i eliptycznym tarasem znajdującym się przy elewacji frontowej. Balkon tarasu z balustradą wsparty jest na 4 parach kolumn doryckich, a taras ograniczony dwoma ryzalitami, które wewnątrz mieszczą klatki schodowe. Pomiędzy kolumnami znajdują się wielkie i szerokie okna zakończone łukiem koszowym. Powyżej tarasu wielki niezdobiony tympanon z wolim okiem pośrodku. Elewacja północno-wschodnia to duże prostokątne okna, a nad nimi trójkątny niezdobiony niewielki tympanon. Część południowo-zachodnia to przybudówka przypominająca willę. Od strony jeziora zaobserwujemy dwustronne schody wiodące do wejścia, a nad nim balkon. Powyżej znajduje się tympanon, spotykany przy poprzednich elewacjach. Narożnik zdobiony jest niskimi kolumnami doryckimi. Budynek wzniesiony został w latach dwudziestych zeszłego wieku – rozpoczęto ją w 1916 roku, zakończono zaś w 1922. W tym samym czasie wykonano biegnącą wokół Małego Jezioraka promenadę nadbrzeżną.

Tawerna Kaper

Budynek starej wozowni-stajni jest obecnie jednym z najlepiej zachowanych zabytków w Iławie. Środkowe pomieszczenie budynku to stajnia, wewnątrz której pierwotnie znajdowało się 6 stanowisk dla zwierząt. Dla wozowni charakterystyczne były szerokie wjazdowe bramy, które usytuowane były w części południowej. W poddaszu znajduje się facjatka, wyżej natomiast sygnaturka, po bokach facjatki okna, które określane są jako „wole oko”. Budynek najprawdopodobniej do roku 1945 r. był przebudowywany kilkukrotnie zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz (w tym przypadku wystąpiły głównie ingerencje w elementy elewacji). Dziś mieści się tu Tawerna Kaper.

Rzeźby

Przy ulicy Niepodległości, vis a vis parku miejskiego, znajdują się unikatowe XVIII-wieczne rzeźby barokowe: Jowisza, Junony, Herkulesa i Meduzy, reprezentujące styl rokokowy. Pochodzą one z zespołu pałacowego w Kamieńcu k./Susza, którego właścicielem był ród von Finckenstein. O pochodzeniu rzeźb informuje ustawiona pomiędzy nimi tablica.

Szkoła neogotycka

Od 6.10.1899 r. do końca II wojny światowej znajdowała się tutaj Stadtschule, zaś w 1945 r. mieścił się w tym budynku tymczasowy szpital wojskowy. Od 1946 r. umieszczono tu szkołę im. Mikołaja Kopernika. Szkoła usytuowana została na planie podkowy z dość charakterystycznymi oknami na półpiętrze z maswerkiem pośrodku w postaci trzech kół ze środkową rozetą. Obecnie jest to budynek Szkoły Podstawowej nr 1 im. Mikołaja Kopernika.

Cerkiew Bizantyjsko-Ukraińska

Budynek powstał w roku 1899, kiedy wybudowano tu miejską gazownię. Według postulatów konserwatorskich budynek powinien być zaadaptowany na funkcje sakralne, co też się stało i w dniu dzisiejszym mieści się tu Cerkiew Bizantyjsko-Ukraińska w Iławie. O mieszkającym w pobliskiej Iławce władcy rzek i jezior mówi podanie „Opowieść o królu ryb”.

Pozostałe zabytki

• Kamienica Nr 4 przy ulicy Niepodległości
• Kamienica Nr 6 przy ulicy Kościuszki
• Kamienica Nr 15 przy ulicy Kościuszki
• Jaz piętrzący przy ulicy Kościuszki
• Willa nr 10 przy ulicy Sienkiewicza
• Wieża ciśnień przy ul. 1-go Maja
• Dworzec kolejowy przy ul. Dworcowej
• Wodociągowa wieża ciśnień, ul. Kolejowa 2

FAQ

Gdzie znajduje się Informacja Turystyczna w Iławie?
W budynku ratusza: zachodnie skrzydło, wejście od frontu.

Jakie zabytki Iławy opisuje część 2?
Kinoteatr, Tawernę Kaper, XVIII-wieczne rzeźby przy ul. Niepodległości, szkołę neogotycką oraz cerkiew bizantyjsko-ukraińską.

Skąd pochodzą rzeźby przy ul. Niepodległości?
Z zespołu pałacowego w Kamieńcu k./Susza, związanego z rodem von Finckenstein.

Co było wcześniej w budynku dzisiejszej cerkwi?
Miejska gazownia, wybudowana w 1899 roku, później zaadaptowana na funkcje sakralne.

Podsumowanie

Jeśli interesują Cię zabytki Iławy, ta trasa świetnie sprawdza się na spokojny spacer: od kinoteatru i miejskich rzeźb, przez neogotycką architekturę szkoły, aż po cerkiew i Tawernę Kaper. To konkretne punkty na mapie miasta, które pomagają zobaczyć Iławę „od środka”, nie tylko przez pryzmat Jezioraka.

Komentarz autora

Przy pracy nad tą częścią zależało nam, żeby opisać Iławę tak, jak ogląda się ją naprawdę: krok po kroku, budynek po budynku, bez zadęcia, ale z uważnością na detale. Wyszło z tego przyjemne „spacerowe” tempo – idealne, gdy planujesz krótki wypad z okolic Szwarcenowa i chcesz wrócić z czymś więcej niż tylko zdjęciem jeziora.

O autorze

PRZECIESZ Marketing – zespół wspierający marki w tworzeniu treści i komunikacji online.
We współpracy z Ferienhaus Masuren – gospodarzem w Szwarcenowie, który podpowiada, co warto zobaczyć w okolicy i jak zaplanować udany pobyt na Mazurach.

Źródła

• https://miastoilawa.pl/
• https://domwypoczynkowymazury.pl/ferienhaus-masuren-poleca-poznaj-historie-ilawy-i-jej-zabytki-czesc-1/